Spegillinn
Fréttir og fréttaskýringar í útvarpi, þar sem kafað er dýpra í málin, þau sett í stærra samhengi og skýringa leitað.
Episodes
Skyldur Íslands í loftslagsmálum
Í ráðgefandi áliti Alþjóðadómstólsins í Haag á skyldum ríkja vegna loftslagsbreytinga frá því í fyrra kemur skýrt fram að þar sem loftslagsmál hafi áhrif á öllum sviðum mannlegrar tilveru, alstaðar í heiminum beri öllum heimsins ríkjum skylda til þess að vernda loftslagið af fremsta megni. Bjarni Már Magnússon, doktor í lögfræði og sérfræðingur í þjóðarétti, rýndi í álitið fyrir Loftslagsráð. Hann
Ábyrgð og skyldur ríkja í loftslagsmálum
Ár er liðið frá því að Alþjóðadómstóllinn í Haag birti ráðgefandi álit á skyldum ríkja vegna loftslagsbreytinga. Eftir mikla gagnarýni og langan málflutning komst dómstóllinn að einróma niðurstöðu um að loftslagsmál hefðu áhrif á öllum sviðum mannlegrar tilveru, alstaðar í heiminum, og að öllum ríkjum bæri því skylda til þess að vernda loftslagið af fremsta megni. Bjarni Már Magnússon, doktor í lö
Minkasleppingar - dýravernd eða skemmdarverk?
Íslenskar löggæslustofnanir á láði og legi hafa haft í nógu að snúast síðustu sólarhringa vegna aðgerða sem tengjast umdeildu dýrahaldi og dýraveiðum. Hér er vísað til innbrots óþekktra aðila í síðasta minkabú landsins annars vegar, Dalsbú í Mosfellsdal, og aðgerðir félaga í Paul Watson-samtökunum gegn hvalveiðiskipum Hvals hf. hins vegar.
Rétt er að undirstrika að ekki er vitað hver það eru sem
Baráttan um boltann - FIFA og EUFA takast á
Þetta er Spegillinn. Umsjónarmaður er Ævar Örn Jósepsson. Öll aðildarsambönd Evrópska knattspyrnusambandsins ætla að sniðganga HM í fótbolta ef áform forseta sambandsins um að selja 20 prósenta hlut í mótinu ná fram að ganga. Þetta var samþykkt á neyðarfundi evrópska sambandsins í dag. Breska ríkisútvarpið, BBC, hefur eftir ónefndum heimildarmönnum að andrúmsloftið á fundinum hafi verið baneitrað,
Minkar á Íslandi - lausir og villtir
Hundruðum og jafnvel þúsundum minka var sleppt úr búrum sínum á síðasta minkabúi landsins, Dalsbúi í Mosfellsdal, á miðvikudag og einhver hundruð hið minnsta sluppu út úr húsi. Svo virðist sem fæstir þeirra hafi komist út fyrir öryggisgirðingu sem umlykur búið, en fregnir hafa þó borist af dýrum utan hennar.
Eldisminkar eru um margt frábrugðnir villtu minkunum, sem þó eru allir afkomendur fyrri el
Stéttarfélög og ESB
Síðast þegar íslensk stjórnvöld sóttust eftir inngöngu í Evrópusambandið var drjúgur meirihluti innan Alþýðusambands Íslands hlynntur þeirri vegferð. Sú afstaða kom meðal annars fram í ræðum, ályktunum og samþykktum á þingum ASÍ, og það ítrekað. En hvernig er þetta í dag? Hólmfríður María Ragnhildardóttir kannar málið og ræðir við Finnbjörn Hermannsson, forseta ASÍ.
Umsjón: Ævar Örn Jósepsson
Tæk
Sprenging í net- og símaglæpum
Óhætt er að segja að sannkölluð sprenging hafi orðið á sviði net- og símglæpa af öllu tagi, á allra síðustu árum. Skipulögð, fjölþjóðleg glæpasamtök hafa komið sér upp stærðarinnar úthringi- og tölvuverum, sem gera ekki annað en að reyna að svíkja fé af fólki alstaðar í heiminum allan daginn alla daga allan ársins hring með hinum fjölbreytilegustu aðferðum. Og sækist það giska vel.
Raktar eru slá
Kjarnorkusamningar Bandaríkjanna og Sádi-Arabíu
Orkumálaráðherrar Bandaríkjanna og Sádi-Arabíu skrifuðu í gærkvöld undir tvo samninga um kjarnorkumál, um samvinnu ríkjanna um nýtingu Sáda á kjarnorku til orkuframleiðslu og eftirliti með henni
Samningurinn er til þrjátíu ára og er ætlað að uppfylla „orkuþörf“ olíuveldisins Sádi-Arabíu, samkvæmt tilkynningu bandaríska orkumálaráðherrans, Chris Wright, en í langtíma efnahagsáætlun Sáda er gert rá
Sýrland í dag
Nýjum forseta Sýrlands hefur tekist að ná og halda stjórn í landinu frá því að hann tók völdin í ársbyrjun 2025, eftir árangursríka sókn fjölda uppreisnarsveita undir hans forystu gegn stjórnarher Assads, þáverandi forseta. Hann hefur styrkt stöðu sína og tökin á valdatökunum síðan, frekar en hitt. En hvernig er lífið í Sýrlandi í dag?
Spegillinn grennslaðist fyrir um það og rætt var við Magneu Ma
Mannfall og mannekla í Úkraínustríðinu
Fjórum árum og fimm mánuðum eftir að Rússar réðust inn í Úkraínu hefur stríðið milli landanna breyst mikið. Drónar hafa að miklu leyti tekið við af hermönnum í fremstu víglínu, en það breytir því þó ekki að mannfall er enn mikið í báðum herjum. Þá hefur mannfall líka stóraukist í röðum almennra borgara, beggja vegna landamæranna.
Ein afleiðing þessa er sú að æ erfiðara verður að manna herina og h
Valdaskipti í Bretlandi
Húsbóndaskipti urðu í bústað breska forsætisráðherrans að Downingstræti 10 í Lundúnum í dag, þegar Keir Starmer flutti þaðan og Andy Burnham, fyrrverandi borgarstjóri í Manchester og nýkjörinn þingmaður Verkamannaflokksins flutti þar inn. Bretar eru á meðal okkar næstu nágranna og helstu bandalags- og viðskiptaríkja, og því ekki úr vegi að forvitnast aðeins um þessi valdaskipti, ef það er rétta or
Fiskveiðistefna ESB - annar hluti
Hvað felst í sameiginlegri fiskveiðistefnu Evrópusambandsins og er hægt að fá varanlegar undanþágur frá henni? Um þetta er tekist á í aðdraganda þjóðaratkvæðagreiðslu um framhald viðræðna við ESB. Gunnar Þór Pétursson lagaprófessor við Háskólann í Reykjavík og sérfræðingur í Evrópurétti segir engan vafa leika á því að mögulegt sé að semja um ýmsar undanþágur og sérlausnir, þótt það verði ekki endi
Sameiginleg sjávarútvegsstefna ESB
Íslenskur sjávarútvegur, yfirráð Íslendinga yfir auðlindum hafsins í kringum Ísland og nýtingu þeirra - þetta er jafnan eitt mesta hitamálið þegar tekist er á um kosti og galla hugsanlegrar Evrópusambandsaðildar og jafnvel aðildarviðræðna. Áhrif inngöngu í ESB á þessu sviði eru sögð frá því að vera óveruleg allt upp í algjört afsal á stjórn og nýtingarrétti íslenskra fiskistofna til framkvæmdastjó
Bílabólgan mikla - bílar stækka og stækka
Bílar - ekki síst fólksbílar - hafa farið sístækkandi á alla kanta síðustu ár og áratugi, á sama tíma og bílunum fer fjölgandi - en meðalfjölskyldan minnkandi.
Ný rannsókn á vegum regnhlífarsamtakanna Transport & Environment, sem beita sér fyrir umhverfis- og loftslagsvænni samgöngum, leiðir í ljós að frá aldamótum hafa fólksbílar - að meðaltali - lengst um 1,2 sentimetra á ári og hvorutveggja b
Stríð Bandaríkjanna og Írans II
Það sem átti að verða stríð til að steypa klerkastjórninni í Íran hefur að talsverðu leyti þróast út í stríð um þá mikilvægu siglingaleið, Hormússund, sem bæði ríki vilja stjórna allri umferð um og jafnvel rukka fyrir - eða ekki. Annar ásteytingarsteinn, sem nauðsynlegt er að ryðja úr vegi ef nokkur von á að vera um eitthvað í líkingu við varanlegan frið, er árásarstríð Ísraela á Líbanon. Íranar l
Stríð Bandaríkjanna og Írans
Skipaumferð um Hormússund lagðist nánast af eftir að Íranar réðust á gámaskip sem siglt var um sundið á laugardag, undir kýpverskum fána. Íranar sögðu árásina á skipið hafa verið fyllilega lögmæta, þar sem stjórnendur þess hefðu ekki fylgt þeirri einu siglingaleið sem þeir heimila. Bandaríkjamenn árásina hins vegar svo gróft brot á gildandi vopnahléssamkomulagi, að þeir hófu árásir að nýju, af jaf
Þúsund manns krefjast skaðabóta af Samherja
Alþjóðasamtökin Transparency International afhentu héraðssaksóknara í dag skaðabótakröfur ríflega eitt þúsund Namibíumanna sem telja sig hafa orðið fyrir tjóni vegna meintra mútubrota og spillingar Samherja í Namibíu. Transparency samtökin hafa lengi hafi barist fyrir því að fórnarlömb spillingar í alþjóðaviðskiptum fái áheyrn og skaða sinn metinn. Samherjamálið hafi haft alvarlegar afleiðingar í
Nigel Farage boðar til kosninga
Nigel Farage, formaður breska Umbótaflokksins, sem kosinn var á þing fyrir tveimur árum, sagði í gær af sér þingmennsku og tilkynnti um leið að hann hygðist bjóða sig fram í aukakosningunum sem afsögn hans kallar á. Næsta öruggt má heita að hann fari með sigur af hólmi, enda ætla aðrir helstu flokkar landsins að sniðganga kosningarnar, sem þeir segja ódýrt auglýsingatrix hjá Farage, til þess ætlað
Kynningarefni Landskjörstjórnar fyrir þjóðaratkvæðagreiðslu og íslenskir kafbátar
Landskjörstjórn er falið að sjá um kynningarefni í aðdraganda þjóðaratkvæðagreiðslunnar síðsumars. Hún þarf að gæta hlutleysis og ekki er hægt að gefa afdráttarlaus svör við öllum spurningum sem vakna en það er mikilvægt að fólk taki ígrundaða afstöðu og kynni sér málin að mati Ástríðar Jóhannesdóttur, framkvæmdastjóra Landskjörstjórnar.
Íslenska fyrirtækið Teledyne Gavia, sem eitt sinn hét Ha
Skipting framlaga Íslands til varnarmála
49 milljarðar fara í varnartengd verkefni í ár, samkvæmt útreikningum utanríkisráðuneytisins – 0,92% af vergri landsframleiðslu. Garðar Forberg, fyrrverandi fastafulltrúi Íslands hjá NATO í Brussel efast um þessa útreikninga. Nær sé að skoða hvernig við stöndum okkur í samanburði við aðra – og sá samanburður er ekki alltaf hagstæður.
Samskipti við Bandaríkin, NATO og heilbrigðisþjónusta við heimilislausa
Sérfræðingur við íhaldssama hugveitu í Washington ráðleggur íslenskum stjórnvöldum að rækta áfram sambandið við embættismenn og stjórnmálamenn í Bandaríkjunum, en ekki endilega æðstu leiðtoga landsins. Hann telur að NATO lifi af ólgusjó.
Leiðtogafundur NATO-ríkjanna hefst í Ankara í Tyrklandi eftir helgi. Björn Malmquist verður þar og fer yfir hverju er við að búast.
Rétt þjónusta á réttum sta
Olíuverð og rannsókn Rótarinnar á aðstæðum heimilislausra í Reykjavík
Bensín og dísilolía hækkaði áður en opinber gjöld lækkuðu um síðustu áramót og hið sama gerðist rétt áður en virðisaukaskattur var lækkaður tímabundið fyrsta maí. Samkeppniseftirlitið segir það standa upp á olíufélögin að útskýra þessar hækkanir betur og að sveiflur í heimsmarkaðsverði á olíu skili sér ekki eins hér og í flestum öðrum ríkjum. FÍB segir alvarlegast af öllu sé að álagningin hafi stó
Kókaínfíkn vex og gervigreind rekur mál
Segja má að gervigreindarlögfræðistofa hafi nýlega unnið mál fyirr breskum dómstól, Málflutningsmaður flutti málið en allan undirbúning vann gervigreind. Hún er farin að gegna ákveðnu hlutverki í réttarkerfi víða og líka því íslenska, nokkrar vefsíður bjóða upp á lögræðiráðgjöf hér.
Níu menn eru í gæsluvarðhaldi grunaðir um að hafa smyglað 106 kílóum af kókaíni frá Brasilíu til Straumsvíkur. Ald
Glæpir Ísraela gegn palestínskum börnum, upplýsingamiðlun og áróður í aðdraganda þjóðaratkvæðagreiðslu
„Víðtæk og kerfisbundin dráp og misþyrmingar á börnum hafa verið framin á milli 23. október 2023 og 23. október 2025,“ sagði Srinivasan Muralidhar, formaður alþjóðlegrar rannsóknarnefndar Sameinuðu þjóðanna um stöðu mannréttinda á hernumdu svæðunum í Palestínu. Nýjasta skýrsla nefndarinnar fjallar sérstaklega um stöðu barna á hernumdu svæðunum og niðurstaðan er blátt áfram hryllingur. Ævar Örn Jós
Hirðingjar hafsins, varnir Evrópu og stafrænir innviðir
Herskáir hirðingjar voru liðsmenn Sea Shephard samtakanna kallaðir þegar þeir komu hingað fyrir fjörutíu árum undir forystu Pauls Watsons. Menn og skip á vegum samtakanna sem hann leiðir nú eru þessa stundina vestan við land að leita að hvalbátunum og tilbúnir til að gera hvað sem þarf til að stöðva hvalveiðar, en Watson segir enga hættu steðja að áhöfnum hvalbátanna.
Jim Townsend var um áratuga
Hitabylgja og Grand Theft Auto
Evrópubúar eru að kikna undan skæðri hitabylgju síðustu daga. Sérfræðingar segja að sambærileg hitabylgja hafi aldrei geta orðið fyrir fimmtíu árum. Halldór Björnsson, loftslagssérfræðingur Veðurstofunnar, ræðir ástæðurnar.
Milljónir biðu í ofvæni eftir því að forsala á nýjustu útgáfu tölvuleiksins Grand Theft Auto hæfist. Bjarki Þór Jónsson, tölvuleikjafræðingur, útskýrir hvers vegna.
Þjóðaratkvæðagreiðsla, lögleysa í lóðaleigumálum, hitaörmögnun og hitaslag í hitabylgjum
Hanna Katrín Friðriksson, atvinnuvegaráðherra segir að þjóðaratkvæðagreiðslan 29. ágúst snúist hvorki um að aðild né aðlögum heldur hvort taka eigi skref áfram. Þjóðin taki afstöðu - ekki bara þingmenn, og því sé þetta hárréttur tími fyrir þessa atkvæðagreiðslu. Anna Kristín Jónsdóttir talar við Hönnu Katrínu.
Ekkert bólar á frumvarpi um heildarlöggjöf um lóðaleigusamninga. Víðir Smári Petersen l
Bretland 10 árum eftir Brexit og Kúrasá á HM í fyrsta sinn
23. júní 2016 ákváðu Bretar í þjóðaratkvæðagreiðslu að Bretland væri betur sett utan Evrópusambandsins, efnahags- og stjórnmálalegs ríkjasambands sem Bretar áttu þó ríkan þátt í að stofna og síðan móta um áratugaskeið. Af könnunum má ráða að meirihluti Breta telji Brexit hafa verið mistök, -ferlið allt hafa verið óttalegt klúður og að Bretland standi hallari fæti nú en áður. Rætt við Jón Daníelsso
Bændur taka afstöðu til ESB-aðildar á aukabúnaðarþingi, hitabylgja og Austlendingum finnst sér naumt skammtað
Á aukabúnaðarþingi sem haldið verður 14. ágúst taka bændur afstöðu til Evrópusambandsaðildar - ekki til þjóðaratkvæðagreiðslunnar sem verður síðar í ágúst, segir Trausti Hjálmarsson, formaður samtaka þeirra.
Rauð, appelsínugul og fjólublá viðvörun hefur verið gefin út víða í Evrópu vegna steikjandi hita og fólk drukknar þegar það reynir að kæla sig. Í Frakklandi hafa að minnsta kosti fjörutíu d
Keir Starmer segir af sér - Skuggagervigreind
Starfsmenn fyrirtækja og stofnana nota gervigreind í síauknum mæli í vinnu sinni en átta sig e.t.v. ekki á því að sum gagnanna sem unnið er með mega ekki fara út úr húsi, innihalda viðkvæmar og eða verðmætar upplýsingar. En um leið og gögn hafa verið sett inn í gervigreindarforrit er voðinn vís. Við ræðum við Ými Vigfússon sem er doktor í tölvunarfræði og tæknistjóri hjá Keystrike í lok þáttar.
Allt um innviðafélag og staða samningaviðræðna milli Íraks og Bandaríkjanna
JD Vance varaforseti Bandaríkjanna frestaði fyrirhugaðri ferð sinni til Sviss, þar sem viðræður um næstu skref í átt að friðarsamkomulagi milli Bandaríkjanna og Íran áttu að fara fram í dag. Ísraelar og Hezbollah-samtökin í Líbanon hafa samið um vopnahlé.
Innviðafélaginu er, samkvæmt frumvarpinu, ætlað að halda utan um uppbyggingu stórra þjóðhagslegra mikilvægra samgönguverkefna, ásamt að tryggja
Ráðherrafundur NATO í Brussel, baráttan um ferjuna Baldur og lýðræði á tímum upplýsingaóreiðu
Viðvera Bandaríkjahers í Evrópu verður endurskoðuð á næstu sex mánuðum, sagði Pete Hegseth varnarmálaráðherra Bandaríkjanna á ráðherrafundi NATO í Brussel í morgun. Og hann kom kyrfilega á framfæri óánægju stjórnvalda í Washington með viðbrögð evrópskra aðildarríkja, þegar hernaðurinn gegn Íran hófst í byrjun febrúar.
Fulltrúar þriggja sveitarfélaga á Vesturlandi og Vestfjörðum funduðu með innvið
Fiskeldi vex í heiminum öllum, ekki bara hér, Moldova og Úkraína nálgast ESB aðild og Fjallkonan og búningur hennar
Fiskeldi er ört vaxandi grein í matvælaframleiðslu. Í skýrslu Matvæla- og landbúnaðarstofnunar Sameinuðu þjóðanna sem birtist í dag kemur fram að vöxturinn er mun meiri en í annarri matvælaframleiðslu. Framleiðslan var rúmlega hundrað milljón tonn í hitteðfyrra og hafði aldrei verið meiri. Á Alþingi og víðar er tekist á um nýtt frumvarp um lagareldi.
Mikilvæg skref í aðildarumsókn Úkraínu og Mol
Mengaður jarðvegur, samfélagsmiðlabann í Bretlandi og dómur yfir Mariusi Höjby
Bresk stjórnvöld kynntu í morgun áform um bann við notkun samfélagsmiðla. Bannið nær til barna undir 16 ára aldri. Sviðsstjóri Netöryggismiðstöðvar Íslands vill sambærilegt bann hér á landi.
Dómur var kveðinn upp í dag yfir Mariusar Borg Høiby, stjúpsyni norska krónprinsins. Hann var dæmdur í fjögurra ára fangelsi fyrir tvær nauðganir og ofbeldi í nánu sambandi. Hann ætlar að áfrýja dómnum.
En v
Friðlýsing landgrunnsins suður af Íslandi, bílastæðagjöld um allt land og varningssala tónlistarmanna.
Hafrannsóknastofnun vill friðlýsa tæplega 33.000 ferkílómetra af landgrunninu suður af Íslandi. Þar er að finna hluta af helstu kóralrifum við Ísland sem togveiðar hafa skaðað í gegnum árin. Steinunn Hilma Ólafsdóttir, sjávarlíffræðingur hjá Hafrannsóknastofnun, segir einstakt landslag þarna á hafsbotninum sem fóstrar fjölbreytt lífríki og fjölbreytt búsvæði, kóralla, svampa og fleira. Friðlýsing
Støre í Brussel, enn órói á olíumarkaði og HM að hefjast
Jonas Gahr Støre, forsætisráðherra Noregs, hitti leiðtoga Evrópusambandsins og gaf lítið fyrir kröfur um að banna olíu og gasvinnslu á norðurslóðum. Umhverfissamtök vilja banna þessa vinnslu, en Evrópa reiðir sig á gas og olíu frá Noregi.
Neyðarbirgðir olíu milduðu höggið þegar stríðið í Íran hófst en nú fara þær þverrandi og endalok stríðsins ekki í augsýn.
Fleiri lönd en nokkru sinni keppa á
Eldhúsdagur, innleiðing farsældarlaga gagnrýnd og fleiri pólitískir bæjarstjórar
Almennar stjórnmálaumræður eða eldhúsdagur er á Alþingi eins og venja er undir þinglok. Samkvæmt dagskrá á síðasti þingfundur vorsins að vera á föstudag en litlar líkur eru taldar á því að það gangi eftir. Þingið var frekar rólegt fram eftir vetri en andtinn breyttist þegar farið var að ræða um þjóðaratkvæðagreiðslu sem verður síðsumars.
Umboðsmaður barna segir að enn vanti úrræði fyrir börn se
Skautun í pólitískri umræðu og bálfarir
Þegar rætt er um samfélagsmál og stjórnmál eru oftar en ekki viðraðar áhyggjur af skautun, skautun orðræðu og samfélagsins sem ali á sundrungu og vegi að rótum lýðræðisins, sérstaklega segja menn þetta reyndar um málflutning þeirra sem eru á öndverðri skoðun í málum, en ólíkar skoðanir og ágreiningur um mál þarf ekki að vera neikvæður. Það er gagnlegt að greina á milli ólíkra tegunda skautunar, se
Tíðni mæðradauða, evrópskur her og ungir ökumenn fá ekki að keyra á nóttunni í Finnlandi
Í þætti dagsins heyrum við af nýjum reglum um ökuleyfi í Finnlandi, og hugmyndum um evrópskan her. En við byrjum á mæðradauða.
Geðheilsa, leiðtogafundur ESB og olíumengun í Nígeríu
Í þættinum í dag fáum við fréttir af fundi leiðtoga Evrópusambandsríkja með kollegum frá ríkjum á vesturhluta Balkansskaga.
Við heyrum einnig ástæður þess að íbúar, við árkvíslir og leiruviðarskóga Nígeríu, hafa höfðað mál gegn olíufyrirtækinu Shell.
En við byrjum á geðheilsu.
Spegillinn 4. júní 2026
Verðbólguviðmið í kjarasamningum og ný ríkisstjórn í Danmörku
Það eru nokkrar blikur á lofti í efnahagsmálum og flest bendir til þess að verðbólga, sem mældist 5,1% í síðustu mælingu, verði ekki komin undir 4,95% í haust en það var viðmið sem var sett í kjarasamningana í hitteðfyrra. Samningarnir gilda út janúar 2028 og tvisvar á þeim tíma skal leggja formlegt mat á hvort forsendur haldi.
Í fyrsta sinn í sögu Danmerkur eru konur í meirihluta ríkisstjórnar.
Geðheilsa Íslendingar, ný stjórn í Danmörku og símabann og boð í Svíþjóð
Ný og viðamikil fjölþjóðleg rannsókn sýnir að
þess að um 1,2 milljarðar karla, kvenna og barna séu með geðsjúkdóma eða geðraskanir af einhverju tagi nær tvöfalt fleiri en 1990. Geðræn vandamál eru algengari meðal kvenna en karla og þau leggist þungt á ungmenni. Grímur Atlason framkvæmdastjóri Geðhjálpar segir
ekkert af þessu koma á óvart og ríma ágætlega við þróunina hér.
Það tók næstum sj
Breytt meðferð við brjóstakrabbameini, geðheilsu hrakar og bresk pólitík
Brjóstakrabbamein er algengasta tegund krabbameins hjá íslenskum konum og er nærri þriðjungur af öllum meinum sem greinast. Niðurstöður nýrrar alþjóðlegrar rannsóknar gefa til kynna að með erfðaprófum sé hægt að meta líkurnar á gagnsemi lyfjameðferðar. Slík erfðapóf eru notuð hér og Halla Þorvaldsdóttir framkvæmdastjóri Krabbameinsfélagsins segir að íslenskir sjúklingar njóti góðs af.
Um 1.2 mil
Þjóðaratkvæðagreiðsla samþykkt - hvað nú? Og Ebóla virðir engin landamæri
Þingsályktunartillaga um þjóðaratkvæðagreiðslu um að hefja aðildarviðræður við Evrópusambandið á ný var samþykkt a Alþingi í dag. Það er því ljóst að atkvæðagreiðslan fer fram 29. ágúst. Þangað til eru þrír mánuðir - við hverju getum við búist á þeim tíma? Yfirveguðum umræðum um það sem greiða á atkvæði um eða áframhaldandi skotgrafahernaður um kosti og galla ESB og aðildar að því? Ævar Örn Jóseps
Ný borgarstjórn í Reykjavík og sjálfbærniverkefni á Austurlandi
Oddvitum Sjálfstæðisflokks, Viðreisnar og Framsóknarflokks var tíðrætt um traustið sem ríkir milli þeirra þegar þau kynntu nýjan meirihluta í borgarstjórn í Viðey í morgun. Hildur Björnsdóttir, sem fer fyrir Sjálfstæðismönnum, verður borgarstjóri, Björg Magnúsdóttir Viðreisn verður forseti borgarstjórnar fyrsta árið og Einar Þorsteinsson Framsóknarflokki formaður borgarráðs. Þau skipta svo um hlu
Viðkvæmar upplýsingar í rangar hendur, sveitastjórnarkosningar og fækkun barna í Kína
Embætti landlæknis afhenti karlmanni viðkvæmar upplýsingar um fjóra aðra þegar hann óskaði eftir afriti af eigin sjúkraskrá. Upplýsingarnar höfðu verið svertar en reyndust samt auðlesanlegar.
Sveitarstjórnarkosningar snúast um nærsamfélagið og hefðbundin flokkapólitík stýrir ekki öllu, engu síður hefur verið talað um hægri bylgju og hana má tengja svipuðum hræringum í öðrum löndum.
Kínversk st
Eignir útgerðarinnar, hriktir í stoðum NATO og erfið stjórnarmyndun í Danmörku
Stærstu útgerðarfyrirtæki landsins hafa safnað stóru eignasafni samkvæmt úttekt Hagfræðistofnunar fyrir Atvinnuvegaráðuneytið. Helgi Seljan skoðar gögnin.
Það hriktir í stoðum NATO og þungt var í utanríkisráðherrum bandalagsins á fundi í Svíþjóð í dag, þar sem Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir, utanríkisráðherra, var stödd. Spegillinn ræddi við hana.
Stjórnarmyndun í Danaveldi er í hnút. Lars Lökk
Farsóttir og viðbrögð, loftslagsmál og staða Pútíns í sínu föðurlandi
Skelfing vegna ebólu hefur gripið um sig í austurhluta Lýðstjórnarlýðveldisins Kongó þar sem smituðum fjölgar og menn óttast að veiran dreifist hraðar en talið var í fyrstu fyrir tæpum mánuði. Í vor bárust fréttir af hópsýkingu af völdum hantaveiru sem valdið hefur dauðsföllum. Guðrún Aspelund sóttvarnalæknir skilur að eftir covid-faraldurinn vakni meiri áhyggjur hjá fólki hér af farsóttum úti í h
Stýrivextir og millilandaflug frá Akureyri
Seðlabankinn hækkaði stýrivexti en dugir það vopn í baráttunni þegar lykilástæður eru utan landssteinanna? Rætt við Katrínu Ólafsdóttur, lektor í hagfræði, Bjarna Benediktsson, framkvæmdastjóra Samtaka atvinnulífsins og Höllu Gunnarsdóttur, formann VR.
Mælanleg áhrif eru á lífsgæði og atvinnulíf á Norðurlandi eftir að reglubundið flug til útlanda frá Akureyri festi sig í sessi. Rætt við Þórodd B
Lækkandi fæðingartíðni og eilítið vaxandi fjölmiðlafrelsi á Íslandi
Samkvæmt nýjustu tölum Hagstofunnar hefur fæðingartíðni aldrei mælst lægri hér á landi. Árið 2025 fæddust að meðaltali 1,56 börn á hverja konu. Fyrir aðeins rúmum áratug hafði sú tala aldrei farið niður fyrir 1,93 börn. Að óbreyttu þýðir þessi fæðingartíðni fólksfækkun. Ingólfur Bjarni Sigfússon fjallar um þetta og talar við Ara Klæng Jónsson ogSigríði Ingibjörgu Ingadóttur.
Blikur eru á lofti í
Skautun kjósenda og orðalag spurningar í atkvæðagreiðslu um Evrópusambandsviðræður
Sjálfstæðisflokkurinn er ótvíræður sigurvegari sveitarstjórnarkosninganna um helgina og í dag hefur ítrekað verið talað um að Hildur Björnsdóttir, oddiviti í Sjálfstæðisflokksins í Reykjavík, sé með öll spil á hendi þar. En aðrir flokkar geta víða vel við unað, meðal annars flokkar sem eru lengra til hægri eða vinstri en verið hefur um langa hríð. Gengi flokka í höfuðborginni virtist skiptast mj
Kosið á morgun og ný könnun á fylgi í Reykjavík
Frambjóðendur hafa flengst um í viðtölum og á fundum undanfarið og sérstaklega hert á allra síðustu daga, legið í símanum og jafnvel bankað upp á hjá fólki til að vinna það á sitt band fyrir kosningarnar á morgun. Hvernig hefur baráttan verið og hvað er líklegt að komi upp úr kössunum í sveitarstjórnarkosningunum á morgun? Ný könnun í Reykjavík sýnir vaxandi gengi Sjálfstæðisflokksins. Rætt við E
Viðbrögð við hamförum, strandveiðar
Skortur á áhættumati, skriflegu verklagi og skýrum áætlunum þegar almannavarnastigi er lýst yfir er meðal þess sem starfshópur dómsmálaráðherra um viðbrögð vegna jarðhræringanna á Reykjanesskaga setur út á í áliti sínu, sem birt var í morgun. Viðbragðsaðilar eru þó sagðir hafa unnið þrekvirki og tekið fram að það sé þeim að þakka að ekki fór verr. Alma Ómarsdóttir ræðir niðurstöður nefndarinnar o
Sveitarstjórnarkosningar og dvínandi fjölmiðlafrelsi
Hart er sótt að frelsi og sjálfstæði fjölmiðla í heiminum. Stjórnvöld og stórfyrirtæki, auðkýfingar og einvaldar, glæpagengi og löggæslustofnanir víða um heim taka þátt í þessari aðför og sækist hún giska vel. Þannig reiknast sérfræðingum alþjóðlegu V-Dem - rannsóknastofnunarinnar í lýðræðismálum, sem er með höfuðstöðvar sínar í Gautaborgarháskóla, svo til að fjölmiðlafrelsi hafi minnkað um tíu pr
Eldri atvinnuleytendur, hanta-veiran og skemmtiferðaskip
Eldri atvinnuleytendur telja sig verða fyrir fordómum vegna aldurs en vinnumiðlanir og rannsakendur segjast ekki kannast við aldursfordóma. Atvinnumarkaðurinn sé flókinn og atvinnuleit krefjist vinnu.
Hanta-veiran dreifist allt öðru vísi en Covid og inflúensa, og smitast ekki nema við náið samneyti um lengri tíma. Þetta eru skilaboð Alþjóðaheilbrigðisstofnunarinnar sem vill slá á ótta við heimsf
Íransstríðið og flugið, lokasprettur kosningabaráttunnar og ný leyniþjónusta Svía
Flugfélög víða um heim eru farin að bregðast við ört hækkandi eldsneytisverði og búa sig undir að það hækki jafnvel enn frekar, dragist stríðsátökin við Persaflóa á langinn. Verðhækkunina má nefnilega fyrst og fremst rekja til árásarstríðs Bandaríkjamanna og Ísraela við Íran, og viðbrögð flugfélaganna eru meira og minna öll á einn veg: Fækkun flugferða, hækkun fargjalda og lækkun kostnaðar.
Kosn
Hantaveiran, Eistar vígbúast og hlýindaárið mikla 2025
Tiltölulega fágæt en iðulega banvæn veira, Hantan-veiran, dró að líkindum þrjár manneskjur til dauða í hollensku skemmtiferðaskipi, sem væntanlegt er hingað til lands síðar í maí. Hvaða veira er þetta, hversu skæð er hún og er einhver hætta á ferðum ef skipið kemur hingað? Grétar Þór Sigurðsson ræddi við Magnús Gottfreðsson prófessor í smitsjúkdómum. Ævar Örn Jósepsson tók saman.
Eina leiðin til
Neyðarbirgðir, kosningar og mannréttindi
Íslendingar eiga vasaljós og rafhlöður og telja sig almennt vel undir það búna að takast á við hamfarir, samkvæmt nýrri könnun hugveitunnar Vörðu. Hins vegar virðist vanta töluvert upp á raunverulegan undirbúning og mat á því hvaða hamfarir gætu orðið og hvers konar undirbúning þær gætu kallað á.
Ingólfur Bjarni Sigfússon fjallar um þetta og ræðir við þá Kristin Hrobjartsson og Runólf Þórhallsson.
Samdráttur í ráðningum, hnignandi mannréttindi og þátttaka í bólusetningum.
Einn fylgifiskur Covid-19 var aukin umræða um andstöðu gegn bólusetningum, sem var þó ekki alveg nýtt fyrirbæri. Kannanir erlendis hafa bent til að traust á bóluefnum hafi farið minnkandi frá 2015. Ný samantekt Council for Foreign Relations sýnir glögglega að nánast hvert sem litið er hafa efasemdir farið vaxandi og þátttaka þverrandi á liðnum árum. Ein afleiðingin er að sjúkdómar sem nánast hafði
Grindavík og Hveragerði teljast í mesta hættuflokki í nýju mati Veðurstofu Íslands á hraunavá á Reykjanesi og á höfuðborgarsvæðinu sem birt var síðdegis. Hættumatinu er ætlað að kortleggja hvar hættur geta skapast í ljósi gossögu svæðisins. Hildigunnur H. H. Thorsteinsson, Veðurstofustjóri, og Sigrún Karlsdóttir, skrifstofustjóri náttúruvár, greindu frá úttektinni og næstu skrefum.
Ósigur Viktor
Nýjar ratsjár gegn smygli og skuggaflota, Finnafjörður og innflytjendamál
Hvað eiga smyglarar og skuggaflotinn sameiginlegt? Að vilja ekki sjást, til dæmis á ratsjám, og að vera meðal þess sem nýjum tæknibúnaði Landhelgisgæslunnar verður beint gegn. Í sumar verða teknar í notkun fjórar ratsjár sem verða á völdum stöðum þar sem fylgjast á betur með skipaumferð í kringum landið. Ingólfur Bjarni Sigfússon ræðir við Finnboga Jónasson, yfirmann greiningardeildar ríkislögregl
Heimskreppa, einkunnir grunnskólanema og vöktun Landhelgisgæslu
Árásarstríð Bandaríkjamanna og Ísraela við Íran hefur skilað helstu olíurisum heimsins sem svarar 90 milljörðum króna aukahagnaði á degi hverjum frá því að það hófst, um 2.700 milljörðum á mánuði. Ástæðan er mikil hækkun á heimsmarkaðsverði olíu vegna lokunar Hormússunds og óvissu í olíuframleiðslu og -flutningum, Alþjóðagjaldeyrissjóðurinn varar við alheimskreppu að óbreyttu, það er, ef ekki tek
Veðurfyrirbærið El Niño og framkvæmdaráðstefna Vegagerðarinnar
Vegagerðin tekst jafnan á við miklar áskoranir í vegakerfinu og fjárskortur mörg undanfarin ár hefur valdið því að viðhaldsskuldin er mikil og þar skortir milljarða. Innlendir og erlendir sérfærðingar ætla að ræða vegaframkvæmdir og viðhald á ráðstefnu sem Vegagerðin stendur fyrir á Grand Hóteli á miðvikudag.
Í ár er spáð El Niño, loftslagsfyrirbærinu sem felur í sér hlýnun sjávar og breytingar í
Mikill fögnuður braust út víða í Ungverjalandi þegar ljóst var að ríkisstjórn Viktors Orbans hefði tapað fyrir Tisza-flokki Peters Magyars. Spegillinn ræddi við Maríönnu Csillaq í Búdapest.
Ríkisstjórnin ætlar að styðja sveitarfélagið Múlaþing við að leysa þann vanda sem skapast hefur í atvinnumálum Seyðfirðinga. Hátt í 100 störf hurfu frá Seyðisfirði þegar Síldarvinnslan hætti þar allri útgerð
Efnahgasaðgerðir og 10 ára atvinnustefna ríkisstjórnarinnar og þingkosningar í Ungverjalandi.
Ríkisstjórnin kynnti í dag tímabundnar aðgerðir í efnahagsmálum og einnig atvinnustefnu til næstu tíu ára. Efnahagsaðgerðirnar felast í tímabundinni lækkun virðisaukaskatts á eldsneyti og þá á að efla verðlagseftirlit ASÍ svo fylgjast megi enn frekar með verðhækkunum á annari neysluvöru. Með atvinnustefnunni er markmiðið að brjótast út úr stöðnun í efnahagslífinu. Styðja á við fyrirtæki með mikla
NATO, ungar borgir - aldnar sveitir, orkuskipti í landbúnaði
Bandaríkjaforseti hefur að undanförnu skaðað trúverðugleika Nato meira á nokkrum vikum en Rússlandsforseti hefur náð að gera á margra ára tímabili. Þetta er mat Petr Pavel Tékklandsforseta og fyrrverandi hershöfðingja og formanns herforingjaráðs NATO á stöðunni sem upp er komin innan bandalagsins eftir árás Bandaríkjamanna og Ísraela á Íran. Pavel segir gagnrýni Trumps ósanngjarna. Ævar Örn Jóseps
Gunnar Bragi um aðildarviræður við ESB, erlendur áróður og
Gunnar Bragi Sveinsson, fyrrverandi utanríkisráðherra, hefur falið lögmanni sínum að krefja utanríkisráðuneytið um gögn og samskipti vegna aðildarumsóknar Íslands að Evrópusambandinu og lúkningu hennar á þeim tíma sem hann var utanríkisráðherra.
Freyr Gígja Gunnarsson ræðir við Gunnar Braga.
Þrír fjórðu aðspurðra í könnun sem gerð var fyrir fjölmiðlanefnd og Netvís um lýðræði og skautun í vetur
Afarkostir Bandaríkjaforseta í Íransstríði og gróf notkun á gervigreind
Donald Trump Bandaríkjaforseti fór mikinn á samfélagsmiðli sínum og skrifaði að svo gæti farið að siðmenningu í Íran yrði tortímt í nótt og hún risi aldrei aftur upp. Hann vildi það ekki en það væri líklegt. Erlingur Erlingsson hernaðarsagnfræðingur segir að taka verði yfirlýsingar Trumps alvarlega en telur þær endurspegla gremju forsetans yfir óvæntum gangi stríðsins við Íran.
Þýskaland hefur n
Icelandair vill kaupa Fly Play Europe, sameining Árneshrepps og Kaldrananeshrepps og manntal á Indlandi.
Icelandair upplýsti í morgun að félagið ætti í viðræðum um kaup á 49 prósenta hlut í Fly Play Europe þar sem helstu verðmætin eru flugrekstrarleyfi á Möltu. Bogi Nils Bogason, forstjóri Icelandair, segir kaupin geta falið í sér tækifæri til aukins sveigjanleika í starfseminni og til að einfalda flota Icelandair hér á landi.
Um helgina lágu fyrir úrslit í kosningum um sameiningu Árneshrepps og Kal
Orkukrísa, sjávarhiti og aldraðir Norðurlandabúar
Átökin í Mið-Austurlöndum og hækkandi orkuverð hefur kostað Evrópusambandsríkin um fjórtán milljarða evra undanfarin mánuð, sagði Dan Jörgensen orkumálastjóri ESB eftir neyðarfund um ástandið sem haldinn var í dag. Hann segir nauðsynlegt að draga úr eftirspurn eftir jarðefnaeldsneyti; ástandið eigi eftir að vara í langan tíma, jafnvel þótt samið verði um frið á morgun
Ný og viðamikil samantekt á
Breytt viðhorf til lögreglu - og í lögreglu; hnignun fiskistofna í hlýnandi Norðurhöfum
Fjölnir Sæmundsson, formaður Landssambands lögreglumanna, telur það ekki til marks um ótta meðal lögreglumanna þótt þeir skrifi ekki lengur undir lögregluskýrslur með nafni. Þetta merki miklu frekar að þeir vilji vernda friðhelgi einkalífs síns og fá tækifæri til að skilja lögreglubúninginn eftir í vinnunni. Freyr Gígja Gunnarsson ræðir breyttar aðstæður og breytt viðhorf til lögreglustarfa við Fj
Strandsiglingar, frönsk hetja og varnaræfing við skrifborðið
Fjallað verður um skrifborðsæfinguna Winter Storm 2030 sem haldin er á vegum Nato í París,þar verður unnið úr sviðsmyndum um það hvernig átök í norðri gætu hafist og þróast, og ekki síst hvernig bregðast ætti við og berjast við ískaldar aðstæður á norðurslóðum. Við fjöllum líka um beinagrind sem fannst nýverið og er talin vera af einni fræknustu hetju franskra bókmennta. Og svo eru það strandsigl
Fjármálaáætlun og engin tengsl við Hamas hafa fundist við rannsókn Höfðaborgarmálsins
Fjármálaáætlun til fimm ára var kynnt síðdegis, áfram er stefnt á hallalausum ríkisrekstri eða afgangi og aðhaldi sagði Daði Már Kristófersson fjármálaráðherra þegar áætlunin var kynnt. Sama dag birtust tölur sem sýna að verðbólga heldur áfram að hækka. Rætt við Örnu Láru Jónsdóttur, Samfylkingu og Guðlaug Þór Þórðarson, Sjálfstæðisflokki um efnahagsmálin og ríkisrekstur.
Ekkert hefur komið fram
Kosningar í Danmörku, ESB-umræður í utanríkismálanefnd
Sósíaldemókratar - jafnaðarmenn - eru enn stærsti flokkurinn en töpuðu allra flokka mest af fylgi, 6.5 prósentum, og fengu rétt tæp 22 prósent atkvæða, sem er versta útreið sem þeir hafa fengið frá 1903. Venstre - hægriflokkurinn sem var með þeim í ríkisstjórn, tapaði líka miklu og fékk verstu kosningu frá stofnun flokksins, eða 10,1 prósent. Þriðji stjórnarflokkurinn tapaði mun minna fylgi en tap
Kjörstöðum senn lokað í Danmörku, breytingar á bráðamóttöku og vegleg gjöf Haalands
Kosningabaráttan í Danmörku var snörp því Mette Fredediksen, leiðtogi jafnaðarmanna og forsætisráðherra, boðaði óvænt til kosninga fyrir tæpum mánuði. Í gær sagðist um fimmtungur danskra kjósenda ekki vera búinn að gera upp hug sinn. Það er búist við spennandi kosninganótt því mjótt verði á munum milli rauðu og bláu fylkinganna, Hallgrímur Indriðason hefur fylgst með lokasprettinum.
Til stendur
Bandaríkjaforseti í þröngri stöðu og ný sveitastjórnarlög
Trump Bandaríkjaforseti fullyrti í morgun að samningaviðræður stæðu yfir við ráðamenn í Íran, hann hefði af þeim sökum frestað frekari árásum á mikilvæga orkuinnviði í fimm daga- ef samningaviðræðurnar skiluðu ekki frekari árangri myndu Bandaríkin bara taka upp þráðinn á nýjan leik. Ráðamenn í Íran komu af fjöllum og könnuðust ekki við neinar viðræður.
Sveitarfélögin hafa tekið við stórum og mikl
